Παρασκευή, 28 Ιανουαρίου 2011

Τα e-μουσεία υφαίνουν τον ιστό τους....


 
Μετάφραση ενός άρθρου του Rob Gollin που αναδεικνύει τις δυνατότητες, τις οποίες προσφέρει το διαδίκτυο ώστε ν’αναδειχθούν οι συλλογές των μεγάλων μουσείων, να αποκτήσουν ακόμη περισσότεροι αίγλη και να προσελκύσουν καινούριους επισκέπτες.
Όσοι υποφέρουν από μια ερωτική απογοήτευση, μπορούν να βρουν παρηγοριά στην ιστοσελίδα του Tate Britain, και συγκεκριμένα  στη διαδικτυακή έκθεση “I’ve just split up collection (“Συλλογή Μόλις χώρισα”). H έκθεση αυτή απεικονίζει σε πέντε πίνακες τη μελαγχολία, τον ρωμαντισμό ακόμα και την απογοήτευση στο έπακρον.  Συμπεριλαμβάνει έναν Waterhouse και έναν Turner. Αλλά μπορεί κανείς να βρει επίσης  στην ίδια ιστοσελίδα εκθέσεις με πιο γενικούς τίτλους όπως ¨The rainy day collectionοδύνη)”– η οποία και καταλήγει σε 84 αποτελέσματα. (“Συλλογή για Βροχερές ημέρες”) ή να κάνει μια αναζήτηση με βάση μια λέξη κλειδί, π.χ.  “suffering (
«Το Τate περιλαμβάνει επίσημα τέσσερα μουσεία [Tate Britain, Tate Modern, Tate Liverpool και Tate St Ives], αλλά η ιστοσελίδα του θεωρείται οπωσδήποτε 


ως το πέμπτο», λέει ο Martjn Stevens. Ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Radboud του Nimègue στην Ολλανδία, έχει ειδικευθεί στη μελέτη της επίδρασης της ψηφιοποίησης στα Μουσεία Τέχνης. Στο Κέντρο Tέχνης multimedia V2 στο Rotterdam, παρατήρησε ότι οι μορφές ψηφιακής τέχνης είναι δύσκολο να διατηρηθούν – οι ιστοσελίδες εξαφανίζονται από το διαδίκτυο, τα λογισμικά γρήγορα θεωρούνται ξεπερασμένα. Γι’ αυτό το λόγο, πιστεύει ότι τα μουσεία πρέπει να προσφέρουν στα έργα τέχνης ένα βάθρο πιο διαχρονικό.
Να μην αρκεστούμε στην ψηφιοποίηση των έργων
Οι έρευνές του δείχνουν ότι οι καλλιτεχνικοί φορείς δεν αξιοποιούν όσο θα μπορούσαν τις τεχνολογικές δυνατότητες. Στις ιστοσελίδες των μουσείων, προσφέρονται κυρίως πρακτικές υπηρεσίες με πληροφορίες για τις τρέχουσες εκθέσεις, τις ώρες λειτουργίας του μουσείου, την πρόσβαση στο χώρο. «Η ιστοσελίδα ενός μουσείου δίνει μια πρώτη γεύση της πραγματικής επίσκεψης”. υποστηρίζει ο Stevens, “και η ψηφιοποίηση μιας συλλογής είναι συχνά ο απώτερος σκοπός. Ενώ είναι μόνο η αρχή εφ’όσον το μουσείο επιθυμεί πραγματικά να συμμετέχει στην καλλιτεχνική δυναμική της κοινωνίας».
Το μουσείο Tate προτείνει μια εναλλακτική  προσέγγιση μέσω της λειτουργίας Google Streetview ώστε να παρακολουθήσει κανείς στο σήμερα τα σημεία που απεικονίζονται σε πίνακες, ενώ με τη λειτουργία Art on demand, οι επισκέπτες μπορούν να αγοράσουν αντίγραφα πινάκων, συμπεριλαμβανομένου και του κάδρου. Μερικά μουσεία, όπως το Rijksmuseum του Amsterdam και το Musée Kröller-Müller του Otterlo (κοντά στην Ουτρέχτη της Ολλανδίας)* πειραματίζονται  πάνω στο θέμα αυτό με διάφορους προσεγγίσεις. “Δυστυχώς όμως, όταν πρέπει να γίνουν περικοπές δαπανών, τα πρώτα πράγματα που θυσιάζονται είναι οι πειραματισμοί. Η συλλογή αποτελεί πάντα προτεραιότητα», παρατηρεί ο Stevens.
Λίγα μουσεία δίνουν το παράδειγμα. “Για αιώνες, το σύνθημα ήταν: “Nα δείχνουμε, να συντηρούμε και να διαφυλάσσουμε”. Είναι μια παράδοση που δεν θα αλλάξει εύκολα”. Επιπλέον, οι ψηφιακές δραστηριότητες έχουν ένα κόστος. “Στο Tate, αντιπροσωπεύουν ένα ολόκληρο τμήμα. Άλλα μουσεία δεν διαθέτουν αυτό το είδος γνώσης και πρέπει να απευθυνθούν σε προγραμματιστές και δικτυακούς σχεδιαστές εκτός μουσείου”. Επί πλέον, υπάρχει ο φόβος ότι η διάδοση στον κυβερνοχώρο μιας συλλογής μπορεί να οδηγήσει σε μείωση επισκέψεων στο μουσείο”. Κατά τον Stevens, αυτός ο φόβος δεν υφίσταται. ¨Θα υπάρχει πάντα ένα ακροατήριο για να απολαύσει την πραγματική πινελιά».
Ευαίσθητα κομμάτια επιτέλους προσιτά στο κοινό
Ποιό είναι για ένα μουσείο το όφελος να έχει μια πιο δυναμική σελίδα; “Θα του επιτρέψει να προσελκύσει ένα μεγαλύτερο ακροατήριο. Χάρη στα διαδραστικά τα λεγόμενα μέσα, οι επισκέπτες νοιώθουν να συμμετέχουν περισσότερο, άρα ενδιαφέρονται περισσότερο. Μπορούμε επίσης να προσφέρουμε στους επισκέπτες της σελίδας περισσότερα στοιχεία που πλαισιώνουν μια έκθεση και να φανταστούμε ένα σωρό παραλλαγές στην παρουσίαση. Εξ άλλου, η αντίληψη των  μουσείων σύμφωνα με τις επιταγές της ιστορίας της τέχνης είναι μια ξεπερασμένη αντίληψη”. Έτσι, το διαδίκτυο προσφέρει τη δυνατότητα να αναδείξει αντικείμενα μιας συλλογής που λόγω της μεγάλης τους ευαισθησίας σπάνια βγαίνουν από την αποθήκη. Για παράδειγμα, η διαδικτυακή έκθεση Accessorize ! του Rijksmuseum του Amsterdam, παρουσιάζει με τις πιο μικρές λεπτομέρειες αξεσουάρ μόδας με φτερά στρουθοκαμήλου ή με κελύφη χελώνας. «σε αίθουσα δεν θα γινόταν αυτό ποτέ από τόσο κοντά. Θα ήταν πάντα εκτεθειμένα μέσα σε βιτρίνες»
Εκτός από την πιθανή πώληση αντιγράφων, ο Stevens δεν βλέπει το διαδίκτυο να δημιουργεί καινούργιους πόρους για τα μουσεία. “Η επισκέψη σε σελίδα επί πληρωμή απλούστατα δεν λειτουργεί”.  Θεωρεί όμως ότι οι δημόσιοι φορείς έχουν μερίδιο ευθύνης στο θέμα αυτό “Όπως συμβάλλουν στην συντήρηση ενός Rembrandt, έτσι μπορούμε να φανταστούμε ότι θα υπάρξουν τρόποι οικονομικής ενίσχυσης των μουσειακών εφαρμογών στο web”.
Τέλος, τα μουσεία μπορούν να χρησιμοποιήσουν την ψηφιοποίηση με σκοπό τη δημιουργία καινούργιων έργων τέχνης. «Είναι όλο και πιο δύσκολο για τα μουσεία να συλλέξουν έργα τέχνης. Οι Ρώσοι μεγιστάνες πετρελαίου υπερτερούν στις δημοπρασίες και στις εκθέσεις. Εναλλακτικά, τα μουσεία θα μπορούσαν να πάρουν την πρωτοβουλία να δημιουργήσουν καλλιτεχνικά γεγονότα on line όπου θα συμμετείχες μεγάλος αριθμός καλλιτεχνών». Και καταλήγει ο Stevens: “Τα μουσεία πρέπει να τολμήσουν ν’ αφήσουν τις παραδοσιακές αντιλήψεις. Να γίνουν πιο ανοιχτά, πιο ευέλικτα. Θα αντικατοπτρίζουν έτσι περισσότερο τις εξελίξεις που υπάρχουν  στην κοινωνία”.
*το έχουμε παρουσιάσει εδώ
Τη μετάφραση του άρθρου επιμελήθηκε η Φαίδρα Σίμιτσεκ
http://peopleandideas.g

Δεν υπάρχουν σχόλια: